Rapport:
Audit digitale toegankelijkheid website Nationale ombudsman
- Onderzoeker
- Sander, Swink
- Datum
- 24 april 2026
- Opdrachtgever
- Nationale ombudsman
Samenvatting onderzoeksresultaat
De website Nationale ombudsman voldoet nog niet aan WCAG 2.1 niveau AA. Er zijn 16 van de 50 succescriteria waar één of meer fouten zijn gevonden. In dit document is vastgelegd in hoeverre de website voldoet aan de toegankelijkheidseisen die vastgelegd zijn in WCAG, de Web Content Accessibility Guidelines.
Op de website nationaleombudsman.nl is tussen 20 en 22 april 2026 een hercontrole uitgevoerd aan de hand van de evaluatiemethode WCAG-EM. Doel van deze hercontrole is om te bepalen in hoeverre verbeteringen zijn doorgevoerd en waar nog aan toegankelijkheid van dit digitaal kanaal gewerkt moet worden. Er zijn veel punten opgelost, complimenten daarvoor.
Er zijn echter nog wel een paar verbeterpunten. Met name de componenten waarmee naar instanties kan worden gezocht voor klachten bevatten nog meerdere problemen. Ook is geconstateerd dat de PDF-documenten niet zijn aangepast sinds de vorige audit.
Het onderzoek richt zich specifiek op de toegankelijkheid van de website voor mensen met een functiebeperking, zoals mensen die blind, doof, laaggeletterd zijn of andere functieproblemen hebben. Voor hen is het van belang dat de website technisch en inhoudelijk zo is ingericht dat de site voor hen goed bruikbaar is. Een website optimaliseren voor toegankelijkheid heeft meer voordelen; het maakt de website beter bruikbaar voor iedereen (bijvoorbeeld ook voor mensen die op hun mobieltje kijken in een zonnige omgeving) en het maakt de site beter vindbaar in zoekmachines.
Scope van de evaluatie
| Naam website | Nationale ombudsman |
|---|---|
| Scope van de website |
Binnen de scope van het onderzoek valt:
|
| Conformiteitsdoel | WCAG 2.1 niveau AA |
| Basisniveau van toegankelijkheid ondersteund | Gangbare browsers en hulpsoftware. |
Overzicht toetsresultaat
| Principe | Voldoende | Onvoldoende | Onbekend |
|---|---|---|---|
| 1 Waarneembaar | 11 | 9 | 0 |
| 2 Bedienbaar | 14 | 3 | 0 |
| 3 Begrijpelijk | 7 | 3 | 0 |
| 4 Robuust | 2 | 1 | 0 |
| Totaal | 34 | 16 | 0 |
Leeswijzer
Dit onderzoek is een momentopname. De website kan inmiddels veranderd zijn. De gevonden problemen zijn slechts voorbeelden. Ga daarom bij elk probleem de gehele website na of dit ook op andere plaatsen voorkomt. Dit onderzoek is slechts een steekproef van een aantal pagina's. Er zijn zo veel mogelijk verschillende type pagina's opgenomen in de sample om zo een goede indruk te krijgen van de toegankelijkheid. Let op! Bij het aanbrengen van verbeteringen of wijzigingen op de website/app kunnen nieuwe problemen ontstaan. Succescriteria gemarkeerd met "Niet aanwezig" worden automatisch goedgekeurd. Succescriteria gemarkeerd met "Onbekend" worden niet goedgekeurd.
Uitgebreide toetsresultaten
1. Waarneembaar
1.1 Tekstalternatieven
1.1.1 Niet-tekstuele content (Niveau A)
Alle niet-tekstuele content die aan de gebruiker wordt gepresenteerd, heeft een tekstalternatief dat een gelijkwaardig doel dient, behalve voor de hierna vermelde situaties.
- Bedieningselementen, invoer: Als niet-tekstuele content een bedieningselement is of gebruikersinvoer accepteert, dan heeft ze een naam die het doel ervan beschrijft. (We verwijzen naar succescriterium 4.1.2 voor aanvullende eisen over bedieningselementen en content die gebruikersinvoer accepteren.)
- Op tijd gebaseerde media: Als niet-tekstuele content op tijd gebaseerde media is, dan leveren tekstalternatieven ten minste een beschrijving van de niet-tekstuele content. (We verwijzen naar Richtlijn 1.2 voor aanvullende eisen ten aanzien van media.)
- Test: Als niet-tekstuele content een test of oefening is die, als ze door middel van tekst gepresenteerd wordt onjuist zou zijn, dan leveren tekstalternatieven ten minste een beschrijving van de niet-tekstuele content.
- Zintuiglijk: Als niet-tekstuele content primair is bedoeld om een specifieke zintuiglijke ervaring te creëren, dan leveren tekstalternatieven ten minste een beschrijving van de niet-tekstuele content.
- CAPTCHA: Als het doel van niet-tekstuele content is om te bevestigen dat content wordt gebruikt door een persoon in plaats van een computer, dan worden tekstalternatieven geleverd die het doel van de niet-tekstuele content identificeren en beschrijven. En er worden alternatieve vormen van CAPTCHA aangeboden gebruikmakend van uitvoermodes voor verschillende soorten van zintuiglijke perceptie om tegemoet te komen aan verschillende functiebeperkingen.
- Decoratie, opmaak, onzichtbaar: Als niet-tekstuele content puur decoratief is, slechts voor visuele opmaak wordt gebruikt, of niet aan gebruikers wordt gerepresenteerd, dan wordt het op zo'n manier geïmplementeerd dat het genegeerd kan worden door hulptechnologie.
Informatie over succescriterium 1.1.1 Niet-tekstuele content
Uitkomst: Onvoldoende
Bevindingen: Op pagina https://www.nationaleombudsman.nl/werken-bij/klachtbehandeling-nationale-ombudsman-hoe-werkt-dat staat een afbeelding van de organisatie. Deze informatieve afbeelding heeft geen tekstalternatief. Een deel van de informatie in de afbeelding staat in de tekst erboven, maar niet alles. Hier moet ook een alternatief in tekst voor komen, bijvoorbeeld direct boven of onder de afbeelding. Verder moet de afbeelding zelf ook een bondig tekstalternatief krijgen, die bijvoorbeeld verwijst naar waar de uitgeschreven tekst staat.
Deze afbeelding komt ook voor op pagina https://www.nationaleombudsman.nl/over-de-nationale-ombudsman/wie-is-de-nationale-ombudsman. Hier is helemaal geen alternatief gevonden in de tekst op de pagina. Wel heeft deze afbeelding een bondig tekstalternatief. Zorg ervoor dat de informatie uit de afbeelding ook in de tekst staat of verwijs naar een andere pagina met een tekstuele uitwerking van deze afbeelding.
Onder beide afbeeldingen staat wel een link naar "Over ons" en "Achtergrondinformatie over...". Deze links werken echter niet en de linkteksten maken niet duidelijk of op die pagina's de informatie uit de afbeelding staat.
In de PDF https://www.nationaleombudsman.nl/system/files/rapport/aanvaring-met-de-gemeente.pdf staat op pagina 1 een afbeelding met het figuur van het logo. Deze afbeelding heeft het tekstalternatief "Afbeelding met Graphics, cirkel, Kleurrijkheid, ontwerp Door AI gegenereerde inhoud is mogelijk onjuist.". Dit tekstalternatief geeft niet aan wat op deze afbeelding te zien is. Dit figuur kan gezien worden als decoratief en dan moet het als artefact opgemaakt worden. Op die manier kan het door hulpsoftware genegeerd worden.
In de PDF https://www.nationaleombudsman.nl/system/files/rapport/aanvaring-met-de-gemeente.pdf staat op pagina 1 de tekst "nationale ombudsman" van het logo. Deze informatieve afbeelding heeft geen tekstalternatief. Voeg een tekstalternatief toe met in ieder geval de zichtbare tekst. Het is zelfs nog beter om deze tekst als 'echte' tekst in het document te zetten. Zie ook succescriterium 1.4.5.
Op pagina 1 in de PDF https://www.nationaleombudsman.nl/system/files/bijlage/250606%20NO%20publieksversie%20jaarverslag%20NL_def_0.pdf staan afbeeldingen van drie logo's. Deze informatieve afbeeldingen zijn niet getagd en daarom niet beschikbaar voor gebruikers van hulpsoftware. Voeg deze toe als Figure-tags en geef ze een tekstalternatief die de logo's beschrijft.
De afbeeldingen in de PDF https://www.nationaleombudsman.nl/system/files/bijlage/250606%20NO%20publieksversie%20jaarverslag%20NL_def_0.pdf hebben (voor zover gezien) allemaal geen tekstalternatief gekregen. Informatieve afbeeldingen moeten een beschrijvend tekstalternatief hebben. Decoratieve afbeeldingen moeten als artefact opgemaakt worden en uit de tags gehaald worden. Enkele voorbeelden zijn de iconen in de inhoudsopgave en de iconen op pagina 10 (pagina 19 in het document); de grote afbeelding op pagina 4 (pagina 7 in het document); en meer.
In de PDF https://www.nationaleombudsman.nl/system/files/bijlage/250606%20NO%20publieksversie%20jaarverslag%20NL_def_0.pdf staat op pagina 20 (pagina 39 in het document) de grafiek "Bezetting salarisschalen 2024". Deze informatie is niet beschikbaar voor bezoekers die blind zijn en de tekst geeft niet een vergelijkbare informatie. Zorg ervoor dat deze informatie ook beschikbaar is in tekst.
Advies: in de PDF https://www.nationaleombudsman.nl/system/files/bijlage/20250109%20Brief%20Nationale%20ombudsman%20vuilstort%20Bonaire%2029%20september%202025.pdf staat rechtsboven het logo van de Nationale ombudsman. Deze afbeelding is in principe informatief en heeft daarom in ieder geval op de eerste pagina een tekstalternatief nodig (op vervolgpagina's niet, want daar kan het de leesvolgorde verstoren). Er zijn echter meerdere alternatieven in de tekst gevonden en daarom is dit niet afgekeurd. Het zou wel goed zijn om "Nationale ombudsman" ergens vooraan in de content van het document en/of in de documenttitel te zetten. Zie ook succescriteria 1.3.2 en 2.4.2.
1.2 Op tijd gebaseerde media
1.2.1 Louter-geluid en louter-videobeeld (vooraf opgenomen) (Niveau A)
Voor media met vooraf opgenomen louter-geluid en vooraf opgenomen louter-videobeeld is het volgende waar, behalve als de audio of video een media-alternatief voor tekst is en duidelijk als zodanig is gelabeld:
- Vooraf opgenomen louter-geluid: Er wordt een alternatief geleverd voor op tijd gebaseerde media dat equivalente informatie geeft voor vooraf opgenomen louter-geluid content.
- Vooraf opgenomen louter-videobeeld: Er wordt een alternatief geleverd voor op tijd gebaseerde media of een geluidsspoor dat equivalente informatie geeft voor vooraf opgenomen louter-videobeeld content.
Informatie over succescriterium 1.2.1 Louter-geluid en louter-videobeeld (vooraf opgenomen)
Uitkomst: Niet aanwezig
1.2.2 Ondertitels voor doven en slechthorenden (vooraf opgenomen) (Niveau A)
Er worden ondertitels voor doven en slechthorenden geleverd voor alle vooraf opgenomen audiocontent in gesynchroniseerde media, behalve als het mediabestand een media-alternatief voor tekst is en duidelijk als zodanig is gelabeld.
Informatie over succescriterium 1.2.2 Ondertitels voor doven en slechthorenden (vooraf opgenomen)
Uitkomst: Voldoende
1.2.3 Audiodescriptie of media-alternatief (vooraf opgenomen) (Niveau A)
Er wordt een alternatief geleverd voor op tijd gebaseerde media of audiodescriptie van de vooraf opgenomen videocontent geleverd voor gesynchroniseerde media, behalve als het mediabestand een media-alternatief voor tekst is en duidelijk als zodanig is gelabeld.
Informatie over succescriterium 1.2.3 Audiodescriptie of media-alternatief (vooraf opgenomen)
Uitkomst: Onvoldoende
Bevindingen: Op pagina https://www.nationaleombudsman.nl/ staat een video waarin het logo en de tekst "nationaleombudsman.nl" aan het eind in beeld komt. Als je dat niet kan zien, mis je dat dit een video van Nationale ombudsman is en wat het adres van de website is (ook buiten de context van deze website). Voeg deze informatie toe aan de audiodescriptie of laat alle informatie uitspreken door de voice-over, waardoor de audiodescriptie overbodig wordt. Zie ook succescriterium 1.2.5.
Op pagina https://www.nationaleombudsman.nl/nieuws/videos/de-nationale-ombudsman-komt-naar-de-provincie-limburg komt in de video op verschillende plaatsen tekst in beeld, bijvoorbeeld rond 0:02 de naam en functie van de spreker en vanaf 0:26 de tekst "Kom langs…" en later het webadres en het telefoonnummer. Er ontbreekt uitgeschreven tekst en er is geen audiodescriptie die vertelt wat er op het scherm staat. Zo kunnen mensen die de video niet kunnen zien en afhankelijk zijn van hulpsoftware zoals een schermvoorleessoftware, niet weten wat er wordt getoond in de video. Zet deze en andere informatie in een transcript of maak gebruik van een (extra) audiospoor om ook te voldoen aan succescriterium 1.2.5.
1.2.4 Ondertitels voor doven en slechthorenden (live) (Niveau AA)
Er worden ondertitels voor doven en slechthorenden geleverd voor alle live audiocontent in gesynchroniseerde media.
Informatie over succescriterium 1.2.4 Ondertitels voor doven en slechthorenden (live)
Uitkomst: Niet aanwezig
1.2.5 Audiodescriptie (vooraf opgenomen) (Niveau AA)
Er wordt een audiodescriptie geleverd voor alle vooraf opgenomen videocontent in gesynchroniseerde media.
Informatie over succescriterium 1.2.5 Audiodescriptie (vooraf opgenomen)
Uitkomst: Onvoldoende
Bevindingen: Op pagina https://www.nationaleombudsman.nl/ staat een video waarin het logo en de tekst "nationaleombudsman.nl" aan het eind in beeld komt. Als je dat niet kan zien, mis je dat dit een video van Nationale ombudsman is en wat het adres van de website is (ook buiten de context van deze website). Voeg deze informatie toe aan de audiodescriptie of laat alle informatie uitspreken door de voice-over, waardoor de audiodescriptie overbodig wordt.
Op pagina https://www.nationaleombudsman.nl/nieuws/videos/de-nationale-ombudsman-komt-naar-de-provincie-limburg komt in de video vanaf 0:26 de tekst "Kom langs…" en later het webadres en het telefoonnummer. Er is geen audiodescriptie die vertelt wat er op het scherm staat. Zo kunnen mensen die de video niet kunnen zien en afhankelijk zijn van hulpsoftware zoals een schermvoorleessoftware, niet weten wat er wordt getoond in de video. Maak gebruik van een (extra) audiospoor om deze informatie over te brengen.
Advies: Op pagina https://www.nationaleombudsman.nl/nieuws/videos/de-nationale-ombudsman-komt-naar-de-provincie-limburg komt in de video rond 0:02 de naam en functie van de spreker in beeld. Deze informatie is nu niet beschikbaar voor mensen die de video niet kunnen zien. Dit succescriterium schrijft echter alleen een audiodescriptie voor als er genoeg ruimte of pauze in het audiospoor zit en dat is hier niet het geval. Dit specifieke probleem wordt daarom niet afgekeurd. Het zou echter wel goed zijn om deze ook beschikbaar te maken in de audio.
1.3 Aanpasbaar
1.3.1 Info en relaties (Niveau A)
Informatie, structuur en relaties overgebracht door presentatie kunnen door software bepaald worden of zijn beschikbaar in tekst.
Informatie over succescriterium 1.3.1 Info en relaties
Uitkomst: Onvoldoende
Bevindingen: Op pagina https://www.nationaleombudsman.nl/nieuws/nieuwsbericht/2025/nationale-ombudsman-vuilstort-bonaire-onhoudbaar-acute-stop-noodzakelijk zijn de teksten "Het kan en mag niet zo zijn dat..." en "Mensen willen weten hoe het met..." opgemaakt met het em-element. Dit element is bedoeld om bepaalde woorden de nadruk te geven, niet om een bepaalde opmaak te bereiken. Verwijder dit element, wijzig dit naar een q-element of gebruik eventueel CSS om deze opmaak te bereiken.
Vergelijkbare problemen kunnen vaker voorkomen.
De PDF op pagina https://www.nationaleombudsman.nl/system/files/rapport/aanvaring-met-de-gemeente.pdf bevat zogenaamde tags, waardoor hulpsoftware het document kunnen interpreteren. Hier zijn wel een aantal problemen mee.
Op pagina 1 staat informatieve content die niet getagd is: "Datum 1 december 2025" en "Publicatienummer 2025/127". Dit is daardoor niet beschikbaar voor gebruikers van hulpsoftware. De oorzaak is waarschijnlijk dat deze content in de voettekst staat.
Niet alle kopteksten zijn opgemaakt als kop, zoals H1, H2 etc. Zie bijvoorbeeld "Het oordeel" op pagina 1, "Verkenning Ombudsbemiddeling" op pagina 2 en "2.3 Ontzegging van toegang tot de accommodatie" op pagina 7.
Op pagina 7 staan meerdere opsommingslijsten, bijvoorbeeld onder "2.3.3 Richtlijnen t.a.v. een ontzegging". Deze zijn echter niet opgemaakt als echte opsommingen met de tags L, LI, (Lbl) en LBody.
De PDF op pagina https://www.nationaleombudsman.nl/system/files/bijlage/20250109%20Brief%20Nationale%20ombudsman%20vuilstort%20Bonaire%2029%20september%202025.pdf bevat zogenaamde tags, waardoor hulpsoftware het document kunnen interpreteren. Hier zijn wel een aantal problemen mee.
Niet alle kopteksten zijn opgemaakt als kop, zoals H1, H2 etc. Zie bijvoorbeeld "Nationale ombudsman", "Datum" etc.
Ook de kopteksten "Klachten", "Positie van Selibon" etc. zijn niet getagd als koppen en hier komt nog bij dat ze samen met de alineatekst in één tag staan. Dit moeten afzonderlijke tags zijn voor de kopteksten (bijvoorbeeld H1) en de alineatekst (P).
De PDF op pagina https://www.nationaleombudsman.nl/system/files/bijlage/250606%20NO%20publieksversie%20jaarverslag%20NL_def_0.pdf bevat zogenaamde tags, waardoor hulpsoftware het document kunnen interpreteren. Hier zijn wel een aantal problemen mee. Hier volgen enkele voorbeelden, maar er kunnen meer problemen zijn.
De gehele inhoud van pagina 1 is niet getagd en daardoor niet beschikbaar voor gebruikers van hulpsoftware. Zorg dat deze inhoud ook is voorzien van de juiste tags.
De paginanummers in het document komen niet overeen met de paginanummers van de PDF-lezer. Zorg ervoor dat de paginanummers in het document worden toegevoegd aan de paginalabels in het document.
Meerdere kopteksten zijn niet getagd als koppen, bijvoorbeeld "Zet de burger centraal" en "Reinier van Zutphen" op pagina 3 (pagina 5 in het document), "Het werk van de Nationale ombudsman" op pagina 4 (pagina 6 in het document) en meer.
Meerdere kopteksten zijn niet getagd als koppen en hier komt nog bij dat ze samen met de alineatekst in één tag staan. Bijvoorbeeld "De rechtsstaat beschermt zichzelf niet" op pagina 3 (pagina 4 in het document). Dit moeten afzonderlijke tags zijn voor de kopteksten (bijvoorbeeld H2) en de alineatekst (P).
Advies: pagina https://www.nationaleombudsman.nl/klacht-indienen/uw-klacht heeft geen kop op het hoogste niveau (h1). Dit is geen toegankelijkheidsprobleem, maar het is wel beter om één h1-kop te hebben op een webpagina.
Dit kan vaker voorkomen.
Advies: op de volgende pagina worden niveaus in de koppenstructuur overgeslagen: https://www.nationaleombudsman.nl/publicaties, https://www.nationaleombudsman.nl/professionals/tips-advies. Hier wordt bijvoorbeeld van niveau 1 (h1) naar niveau 3 (h3) gesprongen, in plaats van naar niveau 2 (h2). Dit is geen toegankelijkheidsprobleem, maar het is wel beter om geen niveau over te slaan.
Advies: op pagina https://www.nationaleombudsman.nl/mogen-wij-uw-klacht-behandelen/vraag-of-klacht-over-niet-overheidsinstantie staan meerdere lege kopteksten, bijvoorbeeld onder de alinea onder "Consumenten (producten en reizen)" en onder "Jeugdzorg". Dit is geen toegankelijkheidsprobleem, maar het is wel beter om geen lege koppen op een pagina te hebben.
Advies: op pagina https://www.nationaleombudsman.nl/werken-bij/klachtbehandeling-nationale-ombudsman-hoe-werkt-dat staan knoppen die uit- en ingeklapt kunnen worden. In deze knoppen staan ook teksten die opgemaakt zijn als kopteksten (h3). Omdat deze koppen zich in knoppen bevinden, verliezen zij hun semantiek. Deze worden daarom door hulpsoftware niet herkend als koppen. In dit geval lijkt dit geen problemen te veroorzaken, omdat het ook niet per sé koppen zijn. Daarom is dit niet afgekeurd.
1.3.2 Betekenisvolle volgorde (Niveau A)
Als de volgorde waarin content wordt gepresenteerd van invloed is op zijn betekenis, kan een correcte leesvolgorde door software bepaald worden.
Informatie over succescriterium 1.3.2 Betekenisvolle volgorde
Uitkomst: Onvoldoende
Bevindingen: In de PDF https://www.nationaleombudsman.nl/system/files/bijlage/20250109%20Brief%20Nationale%20ombudsman%20vuilstort%20Bonaire%2029%20september%202025.pdf is de leesvolgorde niet helemaal logisch. Op pagina 1 gaat deze van "Retouradres…" naar "Geachte leden…" en de contactgegevens van de Nationale ombudsman naar de paginanummer, datum, onderwerp en "Ons nummer", om vervolgens naar de geadresseerde te gaan en de content vanaf "Tijdens mijn bezoek…". Dit komt waarschijnlijk doordat de tekstvakken op een niet-logische plek zijn ingevoegd.
Op pagina 2 gaat de volgorde van "Ik blijf de ontwikkelingen…" naar "Pagina 2" en "Ons nummer…", om vervolgens naar "Hoogachtend,…" te gaan. Op deze pagina kunnen "Pagina 2 en "Ons nummer…" uit de leesvolgorde gehaald worden door ze hier als artefact op te maken. Het paginanummer staat immers al in de PDF-lezer en "Ons nummer" staat al op pagina 1. Andere oplossingen zijn ook mogelijk.
In de PDF https://www.nationaleombudsman.nl/system/files/bijlage/250606%20NO%20publieksversie%20jaarverslag%20NL_def_0.pdf is de leesvolgorde op meerdere plekken niet logisch. Hier volgen enkele voorbeelden, maar er zijn meer problemen.
Vanaf pagina 4 (pagina 6 in het document) komt eerst een groot deel van de tekstuele content op deze en volgende pagina's, daarna de content in het groene kader vanaf "De overheid probeert problemen…" en vervolgens de content vanaf "Aantal ontvangen verzoeken".
Vanaf pagina 10 (pagina 18 in het document) komen eerst alle afbeeldingen op deze en de komende pagina's en pas daarna de tekstuele content.
Op pagina 20 (pagina 38 in het document) staan twee diagrammen. In de leesvolgorde komen eerst de titels "Medewerkers" en "Leeftijdsopbouw", daarna de tekst onder "Medewerkers" en onder "Leeftijdsopbouw", vervolgens de twee diagrammen.
Op pagina 20 (pagina 39 in het document) staat een grafiek. De onderdelen van de assen zijn ook getagd, maar niet in een logische volgorde.
Op meerdere pagina's staat een asterisk achter een naam, bijvoorbeeld "Paul *" op pagina 4 (pagina 9 in het document). Aan het eind van een blok staat de verwijzing "Niet zijn echte naam". Bezoekers die het document niet visueel zien, kunnen de relatie niet leggen met deze naam. Deze verwijzing kan ook direct na de gefingeerde naam staan. Andere oplossingen zijn ook mogelijk.
1.3.3 Zintuiglijke eigenschappen (Niveau A)
Instructies die geleverd worden om content te begrijpen en te bedienen zijn niet alleen afhankelijk van zintuiglijke eigenschappen van componenten zoals vorm, kleur, omvang, visuele locatie, oriëntatie of geluid.
Informatie over succescriterium 1.3.3 Zintuiglijke eigenschappen
Uitkomst: Onvoldoende
Bevindingen: Op pagina https://www.nationaleombudsman.nl/mogen-wij-uw-klacht-behandelen staat de instructie "Controleer de instantie met het zoekveld". Visueel is duidelijk over welk veld het gaat, maar deze verwijzing kan gemist worden door bezoekers die de pagina niet kunnen zien. Voeg meer informatie over waar het veld te vinden is, bijvoorbeeld door te verwijzen naar de naam van het veld of de label erboven. Zie ook andere succescriteria over dit veld.
1.3.4 Weergavestand (Niveau AA)
De content beperkt de weergave en bediening niet tot een enkele presentatie-oriëntatie, zoals staand of liggend, tenzij een specifieke presentatie-oriëntatie essentieel is.
Informatie over succescriterium 1.3.4 Weergavestand
Uitkomst: Voldoende
1.3.5 Identificeer het doel van de input (Niveau AA)
Het doel van elk invoerveld waarmee informatie van de gebruiker wordt verzameld, kan door software bepaald worden wanneer:
- Het invoerveld een doel dient dat is geïdentificeerd in de paragraaf Inputdoelen voor Componenten van de Gebruikersinterface; en
- De content wordt geïmplementeerd met behulp van technologieën die ondersteuning bieden bij het identificeren van de verwachte betekenis van formulier-invoergegevens.
Informatie over succescriterium 1.3.5 Identificeer het doel van de input
Uitkomst: Voldoende
1.4 Onderscheidbaar
1.4.1 Gebruik van kleur (Niveau A)
Kleur wordt niet als het enige visuele middel gebruikt om informatie over te brengen, een actie aan te geven, tot een reactie op te roepen of een visueel element te onderscheiden.
Informatie over succescriterium 1.4.1 Gebruik van kleur
Uitkomst: Onvoldoende
Bevindingen: In de PDF https://www.nationaleombudsman.nl/system/files/bijlage/250606%20NO%20publieksversie%20jaarverslag%20NL_def_0.pdf staat op pagina 20 (pagina 39 in het document) de grafiek "Bezetting salarisschalen 2024". Hierin wordt alleen kleur gebruikt om informatie over te brengen over "Vrouw" en "Man". Het contrast tussen de kleuren is ook niet voldoende om goed onderscheiden te worden. Gebruik (naast kleur ook) een andere visuele hint, bijvoorbeeld een arcering of vorm.
Let op: er zijn meer grafieken en diagrammen waarin alleen kleur wordt gebruikt. Hier is dezelfde informatie ook als tekst beschikbaar en dat dient als alternatief.
1.4.2 Geluidsbediening (Niveau A)
Als een geluidsweergave op een webpagina automatisch meer dan 3 seconden speelt, is er of een mechanisme beschikbaar om de geluidsweergave te pauzeren of te stoppen, of er is een mechanisme beschikbaar om het geluidsvolume onafhankelijk van het overall systeemvolume te regelen.
Informatie over succescriterium 1.4.2 Geluidsbediening
Uitkomst: Niet aanwezig
1.4.3 Contrast (minimum) (Niveau AA)
De visuele weergave van tekst en afbeeldingen van tekst heeft een contrastverhouding van ten minste 4,5:1, behalve in de volgende gevallen:
- Grote tekst: Grote tekst en afbeeldingen van grote tekst hebben een contrastverhouding van ten minste 3:1;
- Incidenteel: Tekst of afbeeldingen van tekst die deel zijn van een inactieve component van de gebruikersinterface, die puur decoratief zijn, die voor niemand zichtbaar zijn, of die onderdeel zijn van een afbeelding die significant andere visuele content bevat, hebben geen contrasteis.
- Woordmerken: Tekst die onderdeel is van een logo of merknaam heeft geen contrasteis.
Informatie over succescriterium 1.4.3 Contrast (minimum)
Uitkomst: Onvoldoende
Bevindingen: Op pagina's https://www.nationaleombudsman.nl/professionals en https://www.nationaleombudsman.nl/professionals/tips-advies staat een invoerveld met de placeholdertekst "E-mailadres". Deze grijze tekst (HEX #858585) heeft een contrastratio van 3,6:1 op de witte achtergrond waar dit minimaal 4,5:1 moet zijn. Als de cursor in het invoerveld staat, verplaatst deze tekst naar een zwarte tekst boven het invoerveld. Deze tekst zou er ook altijd kunnen staan, want die heeft wel voldoende contrast.
In de PDF https://www.nationaleombudsman.nl/system/files/bijlage/250606%20NO%20publieksversie%20jaarverslag%20NL_def_0.pdf staat op pagina 4 (pagina 6 in het document) staat witte tekst in een groen kader (HEX #00b07d). De contrastratio is hier 2,8:1 waar dat minimaal 4,5:1 moet zijn.
Op pagina 7 (pagina 12 in het document) staat witte tekst in een groen kader (HEX #009b9c). De contrastratio is hier 3,4:1 waar dat minimaal 4,5:1 moet zijn.
Op pagina 7 (pagina 13 in het document) staat onder "Onderwerpen" witte tekst op een groene achtergrond (HEX #00b07d). De contrastratio is hier 2,8:1 waar dat minimaal 4,5:1 moet zijn.
Advies: op pagina https://www.nationaleombudsman.nl/klacht-indienen/uw-klacht staan vervolgvragen die inactief zijn tot het moment dat een voorgaande vraag is beantwoord. De grijze teksten (HEX #909090) in deze blokken (HEX #f5f5f5) hebben een te lage contrastratio van 2,9:1. Voor inactieve componenten geldt echter een uitzondering, waardoor dit niet wordt afgekeurd. Wel zou het goed zijn om deze teksten een contrast te geven van minimaal 4,5:1.
1.4.4 Herschalen van tekst (Niveau AA)
Behalve voor ondertitels voor doven en slechthorenden en afbeeldingen van tekst, kan tekst zonder hulptechnologie tot 200% geschaald worden zonder verlies van content of functionaliteit.
Informatie over succescriterium 1.4.4 Herschalen van tekst
Uitkomst: Voldoende
1.4.5 Afbeeldingen van tekst (Niveau AA)
Als de gebruikte technologieën de visuele weergave tot stand kunnen brengen, wordt tekst gebruikt in plaats van afbeeldingen van tekst om informatie over te brengen, behalve in de volgende gevallen:
- Aanpasbaar: De afbeelding van tekst kan visueel aangepast worden aan de eisen van de gebruiker;
- Essentieel: Een specifieke weergave van tekst is essentieel voor de informatie die wordt overgebracht.
Informatie over succescriterium 1.4.5 Afbeeldingen van tekst
Uitkomst: Voldoende
Bevindingen: Advies: in de PDF https://www.nationaleombudsman.nl/system/files/rapport/aanvaring-met-de-gemeente.pdf staat op pagina 1 een afbeelding met de tekst "nationale ombudsman". Voor bezoekers met een visuele beperking is het nodig dat zij tekst kunnen lezen als 'echte' tekst en eventueel deze tekst kunnen selecteren, kopiëren en plakken in een ander programma, zodat ze de weergave ervan kunnen aanpassen. Er is echter een uitzondering voor logo's en daarom is dit niet afgekeurd. Het zou echter wel beter zijn om dit als 'echte' tekst in het document te zetten.
1.4.10 Reflow (Niveau AA)
Content kan zonder verlies van informatie of functionaliteit en zonder te moeten scrollen in twee dimensies, worden weergegeven voor:
- Verticaal scrollbare content met een breedte gelijkwaardig aan 320 CSS-pixels;
- Horizontaal scrollbare content met een hoogte gelijkwaardig aan 256 CSS-pixels.
Met uitzondering van delen van de content die voor het gebruik of de betekenis een tweedimensionale lay-out vereisen.
Informatie over succescriterium 1.4.10 Reflow
Uitkomst: Voldoende
1.4.11 Contrast van niet-tekstuele content (Niveau AA)
De visuele weergave van het volgende heeft een contrastverhouding van ten minste 3:1 ten opzichte van aangrenzende kleuren:
- Componenten van de gebruikersinterface: Visuele informatie die vereist is om componenten van de gebruikersinterface en statussen te identificeren, met uitzondering van inactieve componenten of componenten waarvan de weergave van de component wordt bepaald door de user agent en niet wordt aangepast door de auteur;
- Grafische objecten: Delen van afbeeldingen die vereist zijn om de content te begrijpen, behalve wanneer een specifieke weergave van afbeeldingen essentieel is voor de informatie die wordt overgebracht.
Informatie over succescriterium 1.4.11 Contrast van niet-tekstuele content
Uitkomst: Onvoldoende
Bevindingen: Op de zoekpagina's https://www.nationaleombudsman.nl/zoeken?keys=ombudsman, https://www.nationaleombudsman.nl/search/3940?keys=ombudsman, https://www.nationaleombudsman.nl/werken-bij/zoeken?keys=ombudsman en https://www.nationaleombudsman.nl/werken-bij/zoeken?keys=ombudsman staan meerdere selectievakjes onder "Filter op:" en invoervelden onder "Filter op periode:". De grijze randen van deze velden (HEX #a5a5a5) hebben een te lage contrastratio van 2,5:1 met de witte binnenkant. Ten opzichte van de grijze achtergrond is dit nog lager. De contrastratio ten opzichte van één van de achtergronden (de binnen- of buitenkant van het veld) moet minimaal 3,0:1 zijn. Slechtziende en kleurenblinde gebruikers kunnen daardoor missen waar ze iets kunnen invullen.
Dit probleem komt vaker voor, bijvoorbeeld bij het invoerveld "E-mailadres" op pagina's https://www.nationaleombudsman.nl/professionals en https://www.nationaleombudsman.nl/professionals/tips-advies.
Dit komt ook voor bij de invoervelden op pagina's https://www.nationaleombudsman.nl/klacht-indienen/uw-klacht en https://www.nationaleombudsman.nl/klacht-indienen/uw-gegevens.
Op pagina https://www.nationaleombudsman.nl/mogen-wij-uw-klacht-behandelen staat een invoerveld. De grijze randen van dit veld (HEX #aaaaaa) hebben een te lage contrastratio van 2,3:1 met de witte binnenkant. Ten opzichte van de gele achtergrond is dit nog lager. De contrastratio ten opzichte van één van de achtergronden (de binnen- of buitenkant van het veld) moet minimaal 3,0:1 zijn. Slechtziende en kleurenblinde gebruikers kunnen daardoor missen waar ze iets kunnen invullen.
Vergelijkbare problemen kunnen vaker voorkomen.
Op pagina https://www.nationaleombudsman.nl/klacht-indienen/uw-klacht staan radioknoppen onder "Hebt u uw klacht doorgegeven aan de overheidsorganisatie waarover uw klacht gaat?". Als de eerste radioknop voor het eerst de toetsenbordfocus krijgt, verschijnt een blauw kader (HEX #98b5cb) op de grijze achtergrond (HEX #ebebeb). De contrastratio is hier 1,8:1 waar dat minimaal 3,0:1 moet zijn. Als vervolgens tussen de radioknoppen wordt geschakeld, verschijnt ook een zwarte binnenkant en is het geen probleem meer.
Dit probleem komt ook voor op pagina https://www.nationaleombudsman.nl/klacht-indienen/uw-gegevens.
Op pagina's https://www.nationaleombudsman.nl/ en https://www.nationaleombudsman.nl/nieuws/videos/de-nationale-ombudsman-komt-naar-de-provincie-limburg staat een video in een YouTube-videospeler. Als de toetsenbordfocus op knoppen en links in deze videospeler staat, verschijnt een lichtblauwe rand (HEX #3c8cca). Deze heeft niet overal voldoende contrast ten opzichte van de achtergrond, bijvoorbeeld op de grijze 'overlay' bovenaan (HEX #808080). De contrastratio is hier 1,1:1 waar dat minimaal 3,0:1 moet zijn.
Op pagina's https://www.nationaleombudsman.nl/over-de-nationale-ombudsman/wie-is-de-nationale-ombudsman en https://www.nationaleombudsman.nl/werken-bij/klachtbehandeling-nationale-ombudsman-hoe-werkt-dat staat een afbeelding van de organisatie. In deze afbeelding staat een witte stippellijn tussen "Team Ombudsplein" en "Team Klachtbehandelaars" en tussen "Team Organisatie & Ondersteuning" en "Team Ondersteuning". Deze stippellijn is informatief, omdat het de relatie aangeeft. Het contrast is 1,7:1 op de gele achtergrond (HEX #fdbf31) en 1,6:1 op de groenblauwe achtergrond (HEX #9fd4da). Dit moet minimaal 3,0:1 zijn.
1.4.12 Tekstafstand (Niveau AA)
Bij content die wordt geïmplementeerd met opmaaktalen die de volgende stijleigenschappen voor tekst ondersteunen, is er geen sprake van verlies van content of functionaliteit door het instellen van alle volgende, en door het niet wijzigen van andere stijleigenschappen:
- Regelhoogte (regelafstand) naar minstens 1,5 keer de lettergrootte;
- Afstand tussen alinea's naar minstens 2 keer de lettergrootte;
- Letterafstand (spatieren van letters) naar minstens 0,12 keer de lettergrootte;
- Spatieren van woorden naar minstens 0,16 keer de lettergrootte.
Uitzondering: Menselijke talen en scripts die geen gebruik maken van een of meer van deze stijleigenschappen voor tekst in schriftelijke tekst, kunnen voldoen aan de eisen door alleen gebruik te maken van de eigenschappen die bestaan voor de betreffende combinatie van taal en script.
Informatie over succescriterium 1.4.12 Tekstafstand
Uitkomst: Voldoende
1.4.13 Content bij hover of focus (Niveau AA)
Wanneer aanvullende content zichtbaar wordt en daarna weer verborgen, door het gebruik van hover met de aanwijzer of focus met het toetsenbord, gelden de volgende zaken:
- Sluiten: Er is een mechanisme beschikbaar waarmee de aanvullende content kan worden gesloten zonder de aanwijzer hover of de toetsenbordfocus te verplaatsen, tenzij de aanvullende content een invoerfout communiceert of andere content niet verbergt of vervangt;
- Aanwijsbaar: Wanneer een aanwijzer hover aanvullende content kan activeren, dan kan de aanwijzer over de aanvullende content worden bewogen zonder dat deze verdwijnt;
- Aanhouden: De aanvullende content blijft zichtbaar totdat de oorzaak voor de hover of focus is verwijderd, de gebruiker de content sluit of de informatie niet langer geldig is.
Uitzondering: De visuele weergave van de aanvullende content wordt beheerd door de user agent en wordt niet aangepast door de auteur.
Informatie over succescriterium 1.4.13 Content bij hover of focus
Uitkomst: Niet aanwezig
2. Bedienbaar
2.1 Toetsenbordtoegankelijk
2.1.1 Toetsenbord (Niveau A)
Alle functionaliteit van de content is bedienbaar via een toetsenbordinterface zonder dat afzonderlijke toetsaanslagen aan tijd gebonden zijn, behalve als de onderliggende functie een invoer vereist die afhangt van het pad dat de gebruiker aflegt en niet alleen van de eindpunten.
Informatie over succescriterium 2.1.1 Toetsenbord
Uitkomst: Voldoende
2.1.2 Geen toetsenbordval (Niveau A)
Als de toetsenbordfocus met de toetsenbordinterface verplaatst kan worden naar een component van de pagina, dan kan de focus ook met alleen de toetsenbordinterface weer van dat component weg worden bewogen. En, als er meer nodig is dan de standaard pijl- of tabtoetsen of andere standaard methoden om de focus te verplaatsen, dan wordt de gebruiker geïnformeerd over de manier waarop de focus kan worden verplaatst.
Informatie over succescriterium 2.1.2 Geen toetsenbordval
Uitkomst: Voldoende
2.1.4 Enkel teken sneltoets (Niveau A)
Wanneer een sneltoets in content wordt geïmplementeerd door alleen letters (inclusief hoofdletters en kleine letters), leestekens, cijfers of symbolen te gebruiken, geldt ten minste één van de volgende zaken:
- Uitzetten: Er is een mechanisme beschikbaar waarmee de sneltoets kan worden uitgezet;
- Opnieuw toewijzen: Er is een mechanisme beschikbaar om de sneltoets opnieuw toe te wijzen aan één of meerdere niet-afdrukbare tekens (bijvoorbeeld Ctrl, Alt, enz.);
- Alleen actief bij focus: De sneltoets voor een component van de gebruikersinterface is alleen actief wanneer de betreffende component de focus heeft.
Informatie over succescriterium 2.1.4 Enkel teken sneltoets
Uitkomst: Voldoende
2.2 Genoeg tijd
2.2.1 Timing aanpasbaar (Niveau A)
Voor elke tijdslimiet die door de content wordt ingesteld, geldt ten minste één van de volgende zaken:
- Uitzetten: De gebruiker kan de tijdslimiet uitzetten voordat die wordt bereikt; of
- Aanpassen: De gebruiker mag de tijdslimiet aanpassen voordat deze is verstreken over een bereik van ten minste tien keer de standaardinstelling; of
- Verlengen: De gebruiker wordt gewaarschuwd voor de tijd afloopt en krijgt ten minste 20 seconden om de tijdslimiet met een eenvoudige handeling te verlengen (bijvoorbeeld, "druk op de spatiebalk"), en de gebruiker mag de tijdslimiet ten minste tien keer verlengen; of
- Real-time uitzondering: De tijdslimiet is onderdeel van een realtime gebeurtenis (een veiling bijvoorbeeld) en er is geen alternatief voor de tijdslimiet mogelijk; of
- Essentiële uitzondering: De tijdslimiet is essentieel en verlenging zou de activiteit ongeldig maken; of
- 20 uur uitzondering: De tijdslimiet is langer dan 20 uur.
Informatie over succescriterium 2.2.1 Timing aanpasbaar
Uitkomst: Niet aanwezig
2.2.2 Pauzeren, stoppen, verbergen (Niveau A)
Voor alle bewegende, knipperende, scrollende of automatisch actualiserende informatie gelden alle volgende zaken:
- Bewegen, knipperen, scrollen: Voor bewegende, knipperende of scrollende informatie die (1) automatisch start, (2) langer dan vijf seconden duurt, en (3) parallel met andere content wordt getoond, is er een mechanisme voor de gebruiker om dit te pauzeren, te stoppen of te verbergen, tenzij de beweging, knippering of scrolling, onderdeel is van een activiteit waar ze essentieel is en
- Automatisch actualiserend: Voor elke soort automatisch actualiserende informatie die (1) automatisch start en (2) parallel met andere content wordt gepresenteerd, is er een mechanisme voor de gebruiker om dit te pauzeren, te stoppen of te verbergen of de frequentie van de actualisering in te stellen, tenzij de automatische actualisering onderdeel is van een activiteit waar ze essentieel is.
Informatie over succescriterium 2.2.2 Pauzeren, stoppen, verbergen
Uitkomst: Niet aanwezig
2.3 Toevallen en fysieke reacties
2.3.1 Drie flitsen of beneden drempelwaarde (Niveau A)
Webpagina's bevatten niets wat meer dan drie keer flitst in enige periode van één seconde of de flits is beneden de algemene flits- en rodeflitsdrempelwaarden.
Informatie over succescriterium 2.3.1 Drie flitsen of beneden drempelwaarde
Uitkomst: Voldoende
2.4 Navigeerbaar
2.4.1 Blokken omzeilen (Niveau A)
Er is een mechanisme beschikbaar om blokken content die op meerdere webpagina's worden herhaald te omzeilen.
Informatie over succescriterium 2.4.1 Blokken omzeilen
Uitkomst: Voldoende
Bevindingen: Advies: op pagina https://www.nationaleombudsman.nl/belastingdienst is de skiplink "Overslaan en naar de inhoud gaan" aanwezig. Deze verwijst naar het begin van de unieke inhoud en dat is goed. De link met id="main-content" waar de skiplink naar verwijst staat visueel echter niet helemaal bovenaan. Het gevolg is dat het scherm even naar beneden verplaatst, om vervolgens verder te gaan naar het broodkruimelpad. Dit wordt niet afgekeurd, maar kan wel verwarrend zijn voor ziende bezoekers die het toetsenbord gebruiken om te navigeren.
2.4.2 Paginatitel (Niveau A)
Webpagina's hebben titels die het onderwerp of doel beschrijven.
Informatie over succescriterium 2.4.2 Paginatitel
Uitkomst: Onvoldoende
Bevindingen: De PDF-documenten op pagina's https://www.nationaleombudsman.nl/system/files/rapport/aanvaring-met-de-gemeente.pdf, https://www.nationaleombudsman.nl/system/files/bijlage/20250109%20Brief%20Nationale%20ombudsman%20vuilstort%20Bonaire%2029%20september%202025.pdf en https://www.nationaleombudsman.nl/system/files/bijlage/250606%20NO%20publieksversie%20jaarverslag%20NL_def_0.pdf hebben geen documenttitel in de eigenschappen. Zorg voor een titel die de inhoud van het document beschrijft en dat de titel van het document wordt getoond in plaats van de bestandsnaam.
2.4.3 Focus volgorde (Niveau A)
Als een webpagina sequentieel genavigeerd kan worden en de navigatiesequenties hebben invloed op de betekenis of het gebruik, dan krijgen focusbare componenten de focus in de juiste volgorde waardoor betekenis en bedienbaarheid behouden blijft.
Informatie over succescriterium 2.4.3 Focus volgorde
Uitkomst: Voldoende
Bevindingen: Advies: als op pagina https://www.nationaleombudsman.nl/mogen-wij-uw-klacht-behandelen een instantie is geselecteerd en de knop "Controleer" wordt geactiveerd, herlaadt de pagina en gaat de toetsenbordfocus naar het begin van de pagina. Dit is niet direct fout, maar kan wel een vervelende gebruikerservaring zijn. De bezoeker moet namelijk weer helemaal door de pagina navigeren om het resultaat te kunnen lezen.
2.4.4 Linkdoel (in context) (Niveau A)
Het linkdoel kan bepaald worden uit enkel de linktekst of uit de linktekst samen met zijn door software bepaalde linkcontext, behalve daar waar het doel van de link een dubbelzinnige betekenis zou kunnen hebben voor gebruikers in het algemeen.
Informatie over succescriterium 2.4.4 Linkdoel (in context)
Uitkomst: Onvoldoende
Bevindingen: Op pagina https://www.nationaleombudsman.nl/mogen-wij-uw-klacht-behandelen staat onderaan de link "Bekijk daarvoor dit overzicht". Deze link heeft niet direct context met de content erboven, wat inhoudt dat het linkdoel niet duidelijk is. Wijzig de linktekst of vul het (onzichtbaar) aan met meer informatie over waar de link naartoe gaat.
Op pagina https://www.nationaleombudsman.nl/belastingdienst staan onder "Hebt u een klacht over de Belastingdienst?" visueel gezien twee links: "Dien een klacht in bij de Belastingdienst" en "maak bezwaar bij de Belastingdienst". In de code zijn beide links echter opgedeeld in meerdere links. De eerste link is opgedeeld in "Dien een ", "klacht" en "in bij de Belastingdienst". De tweede link is opgedeeld in "maak", "bezwaar" en "bij de Belastingdienst". Dit betekent dat het doel van deze zes links niet duidelijk is. Maak hier twee links van die overeenkomen met de visueel zichtbare links.
2.4.5 Meerdere manieren (Niveau AA)
Er is meer dan één manier beschikbaar om een webpagina binnen een verzameling webpagina's te vinden, behalve wanneer de webpagina het resultaat is van, of een stap in, een proces.
Informatie over succescriterium 2.4.5 Meerdere manieren
Uitkomst: Voldoende
2.4.6 Koppen en labels (Niveau AA)
Koppen en labels beschrijven het onderwerp of doel.
Informatie over succescriterium 2.4.6 Koppen en labels
Uitkomst: Onvoldoende
Bevindingen: Op pagina https://www.nationaleombudsman.nl/mogen-wij-uw-klacht-behandelen/vraag-of-klacht-over-niet-overheidsinstantie staat twee keer de koptekst "Grensoverschrijdend (seksueel) gedrag" direct achter elkaar, een op niveau 2 (h2) en een op niveau 3 (h3). Doordat de kopteksten exact dezelfde inhoud hebben, is één van deze kopteksten onduidelijk. Verwijder de tweede koptekst of wijzig deze.
2.4.7 Focus zichtbaar (Niveau AA)
Elke gebruikersinterface die met een toetsenbord te bedienen is, heeft een bedieningswijze waarbij de indicator van de toetsenbordfocus zichtbaar is.
Informatie over succescriterium 2.4.7 Focus zichtbaar
Uitkomst: Voldoende
2.5 Input modaliteiten
2.5.1 Aanwijzergebaren (Niveau A)
Alle functionaliteit waarmee bij de bediening gebruik wordt gemaakt van meerpunts- of padgebaseerde gebaren, kan worden bediend met een enkele aanwijzer zonder een padgebaseerd gebaar, tenzij een meerpunts- of padgebaseerd gebaar essentieel is.
Informatie over succescriterium 2.5.1 Aanwijzergebaren
Uitkomst: Niet aanwezig
2.5.2 Aanwijzerannulering (Niveau A)
Voor functionaliteit die kan worden bediend met een enkele aanwijzer, geldt ten minste één van de volgende zaken:
- Geen down-event: Het down-event van de aanwijzer wordt niet gebruikt om enig onderdeel van de functie uit te voeren;
- Afbreken of ongedaan maken: De functie wordt voltooid door het up-event en er is een mechanisme beschikbaar om de functie af te breken voordat deze wordt voltooid of om de functie ongedaan te maken als deze is voltooid;
- Up reversal: Met het up-event wordt elk resultaat van het voorgaande down-event ongedaan gemaakt;
- Essentieel: Het voltooien van de functie met het down-event is essentieel.
Informatie over succescriterium 2.5.2 Aanwijzerannulering
Uitkomst: Voldoende
2.5.3 Label in naam (Niveau A)
Bij componenten van de gebruikersinterface met labels die tekst of afbeeldingen van tekst bevatten, bevat de naam de tekst die visueel wordt weergegeven.
Informatie over succescriterium 2.5.3 Label in naam
Uitkomst: Voldoende
Bevindingen: Advies: op pagina https://www.nationaleombudsman.nl/professionals en andere pagina's op dit subdomein staat linksboven in de header het logo met de zichtbare tekst "nationale ombudsman". Ondanks dat de tekst "voor professionals" geen deel uitmaakt van de link, kan het wel goed zijn om dit ook toe te voegen aan de naam van de link. In de naam van deze link ontbreekt nu "voor".
2.5.4 Bewegingsactivering (Niveau A)
Functionaliteit die kan worden bediend door de beweging van een apparaat of beweging van een gebruiker, kan ook worden bediend met componenten van de gebruikersinterface. De reactie op de beweging kan worden uitgeschakeld om onbedoelde activering te voorkomen, behalve wanneer:
- Ondersteunde interface: De beweging wordt gebruikt om de functionaliteit te bedienen via een door toegankelijkheid ondersteunde interface;
- Essentieel: De beweging is essentieel voor de functie en wanneer de reactie op de beweging wordt uitgeschakeld, wordt de activiteit ongeldig gemaakt.
Informatie over succescriterium 2.5.4 Bewegingsactivering
Uitkomst: Niet aanwezig
3. Begrijpelijk
3.1 Leesbaar
3.1.1 Taal van de pagina (Niveau A)
De standaard menselijke taal van elke webpagina kan door software bepaald worden.
Informatie over succescriterium 3.1.1 Taal van de pagina
Uitkomst: Onvoldoende
Bevindingen: Op de Engelse pagina's https://www.nationaleombudsman.nl/english, https://www.nationaleombudsman.nl/english/foreign-policy, https://www.nationaleombudsman.nl/search/3940?keys=ombudsman en mogelijk andere pagina's van deze subsite is de paginataal ingesteld op Engels via het attribuut lang="en" op het html-element. Dit klopt niet, omdat de header, footer, paginatitel en meer in het Nederlands is. Wijzig deze pagina-elementen naar het Engels of wijzig de paginataal in het Nederlands. Zie ook succescriterium 3.1.2.
3.1.2 Taal van onderdelen (Niveau AA)
De menselijke taal van elke passage of zin in de content kan door software bepaald worden, behalve waar het gaat om eigennamen, technische termen, woorden uit een onbepaalde taal en woorden of zinsdelen die deel zijn gaan uitmaken van het jargon van de onmiddellijk omringende tekst.
Informatie over succescriterium 3.1.2 Taal van onderdelen
Uitkomst: Onvoldoende
Bevindingen: Op pagina https://www.nationaleombudsman.nl/english en de andere pagina's van dit subdomein staat in de header een zoekveld met de naam "Ik zoek informatie over...". De taal voor het element met onder andere deze zoekknop is ingesteld op Engels via het attribuut lang="en". Dit betekent dat de zoekknop wordt uitgesproken via een Engelstalige stem en dat is niet de bedoeling. Vertaal deze naam naar het Engels.
Op de Engelse zoekpagina https://www.nationaleombudsman.nl/search/3940?keys=ombudsman staat zowel Engelstalige als Nederlandstalige content. Bij meerdere delen in de content is een taaldefinitie aangegeven via het lang-attribuut, bijvoorbeeld lang="en" en lang="nl". De aangegeven taal klopt echter niet overal.
Het broodkruimelpad en de titel is Nederlandstalig, maar hebben lang="en" en worden daarmee aangegeven als Engelstalig. Voor "Home" in het broodkruimelpad kan dat kloppen, maar niet voor "Zoeken".
De filters naast of boven de zoekresultaten hebben geen taaldefinitie gekregen en worden daarom uitgesproken in de taal van het body-element. Dit is nu Nederlands, maar de filters zijn Engelstalig. Zie ook succescriterium 3.1.1.
In de PDF https://www.nationaleombudsman.nl/system/files/bijlage/250606%20NO%20publieksversie%20jaarverslag%20NL_def_0.pdf heeft de Document-tag de taal "en-US" (Amerikaans Engels) gekregen. Hiermee wordt aangegeven dat de content in het Engels is, maar dat is niet het geval. Verwijder deze taaldefinitie, zodat de content gepresenteerd wordt in het Nederlands (de taal van het document).
3.2 Voorspelbaar
3.2.1 Bij focus (Niveau A)
Als een component van de gebruikersinterface de focus krijgt, dan veroorzaakt dat geen contextwijziging.
Informatie over succescriterium 3.2.1 Bij focus
Uitkomst: Voldoende
3.2.2 Bij input (Niveau A)
Verandering van de instelling van een component van de gebruikersinterface veroorzaakt niet automatisch een contextwijziging, tenzij de gebruiker geïnformeerd is over het gedrag vóór het gebruik van de component.
Informatie over succescriterium 3.2.2 Bij input
Uitkomst: Onvoldoende
Bevindingen: Op pagina https://www.nationaleombudsman.nl/publicaties staat boven de zoekresultaten van publicaties een combobox waarmee de resultaten gesorteerd kunnen worden. Zodra een sortering wordt gekozen, ververst de pagina direct en verplaatst de toetsenbordfocus naar een positie tussen de velden "Zoek op trefwoord" en "Type". Dit is verwarrend en mogelijk desoriënterend voor sommige bezoekers. Maak gebruik van een knop waarmee bezoekers zelf kunnen kiezen wanneer de sortering actief wordt. Andere oplossingen zijn ook mogelijk.
3.2.3 Consistente navigatie (Niveau AA)
Navigatiemechanismen, die op meerdere webpagina's binnen een verzameling webpagina's herhaald worden, komen elke keer dat ze worden herhaald in dezelfde relatieve volgorde voor, tenzij een verandering wordt geïnitieerd door de gebruiker.
Informatie over succescriterium 3.2.3 Consistente navigatie
Uitkomst: Voldoende
3.2.4 Consistente identificatie (Niveau AA)
Componenten die dezelfde functionaliteit hebben binnen een verzameling webpagina's worden consistent geïdentificeerd.
Informatie over succescriterium 3.2.4 Consistente identificatie
Uitkomst: Voldoende
3.3 Assistentie bij invoer
3.3.1 Foutidentificatie (Niveau A)
Als een invoerfout automatisch ontdekt wordt, dan wordt het onderdeel waar de fout zit geïdentificeerd en wordt de fout tekstueel aan de gebruiker meegedeeld.
Informatie over succescriterium 3.3.1 Foutidentificatie
Uitkomst: Voldoende
3.3.2 Labels of instructies (Niveau A)
Als de content gebruikersinvoer vereist, dan worden labels of instructies geleverd.
Informatie over succescriterium 3.3.2 Labels of instructies
Uitkomst: Voldoende
3.3.3 Foutsuggestie (Niveau AA)
Als een invoerfout automatisch ontdekt wordt en suggesties voor verbetering bekend zijn, dan worden de suggesties aan de gebruiker geleverd, tenzij dit de beveiliging of het doel van de content in gevaar zou brengen.
Informatie over succescriterium 3.3.3 Foutsuggestie
Uitkomst: Voldoende
3.3.4 Foutpreventie (wettelijk, financieel, gegevens) (Niveau AA)
Voor webpagina's die wettelijke verplichtingen of financiële transacties voor de gebruiker uitvoeren, die, door de gebruiker te beheren gegevens in gegevensopslagplaatsen verwijderen of wijzigen, of die antwoorden van de gebruiker verzenden, geldt minstens één van de volgende zaken:
- Omkeerbaar: Verzendingen kunnen ongedaan gemaakt worden.
- Gecontroleerd: Door de gebruiker ingevoerde gegevens worden gecontroleerd op invoerfouten en de gebruiker wordt de mogelijkheid gegeven om ze te verbeteren.
- Bevestigd: Er is een mechanisme beschikbaar voor het beoordelen, bevestigen en verbeteren van informatie voordat de verzending wordt voltooid.
Informatie over succescriterium 3.3.4 Foutpreventie (wettelijk, financieel, gegevens)
Uitkomst: Niet aanwezig
4. Robuust
4.1 Compatibel
4.1.1 Parsen (Niveau A)
In content die geïmplementeerd is met opmaaktalen hebben elementen volledige begin- en eindtags, zijn elementen genest volgens hun specificatie, bevatten elementen geen dubbele attributen en zijn alle ID's uniek, behalve waar de specificatie deze eigenschappen toelaat.
Informatie over succescriterium 4.1.1 Parsen
Uitkomst: Voldoende
4.1.2 Naam, rol, waarde (Niveau A)
Voor alle componenten van de gebruikersinterface (inclusief, maar niet uitsluitend voor formulierelementen, links en door scripts gegenereerde componenten), kunnen de naam (name) en rol (role) door software bepaald worden; toestanden (states), eigenschappen (properties) en waarden (values) die door de gebruiker ingesteld kunnen worden, kunnen door software ingesteld worden; en kennisgeving van veranderingen in deze items is beschikbaar voor user agents, met inbegrip van hulptechnologieën.
Informatie over succescriterium 4.1.2 Naam, rol, waarde
Uitkomst: Onvoldoende
Bevindingen: Op pagina https://www.nationaleombudsman.nl/klacht-indienen/uw-klacht staat onder "Over welke overheidsorganisatie(s) gaat uw klacht?" een veld waarin een of meer organisaties gekozen kan worden. Deze component is verbeterd ten opzichte van de eerdere audit, maar nog niet helemaal toegankelijk. Enkele gevonden problemen zijn hier benoemd.
Als de toetsenbordfocus in het tekstveld komt, wordt "Over welke overheidsorganisatie(s) gaat uw klacht?" 3 keer voorgelezen. Dit komt waarschijnlijk door dat meerdere elementen dezelfde naam hebben gekregen, bijvoorbeeld via het attribuut aria-labelledby. Let erop dat het textarea-element zowel aria-labelledby als aria-label heeft. Het eerstgenoemde attribuut overschrijft het tweede. Als dit wordt aangepast kan een nieuw probleem ontstaan, omdat aria-label="Search" niet de zichtbare tekst bevat en in een andere taal is geschreven.
In het element met role="combobox" staat een leeg ul-element en dat hoort niet. Verwijder dit ul-element of vul het met inhoud (li-elementen).
Het element met role="combobox" heeft geen koppeling met het element met role="listbox". Voeg aan het element met role="combobox" het attribuut aria-controls toe die verwijst naar het element met role="listbox".
Het element met role="combobox" mist het attribuut aria-activedescendant die verwijst naar de optie in de listbox die de focus heeft. Het element mist ook het attribuut aria-autocomplete.
Er kunnen meer problemen zijn. Zie pagina https://www.w3.org/WAI/ARIA/apg/patterns/combobox/ voor meer informatie, vooral onder de kop "WAI-ARIA Roles, States, and Properties".
Op pagina https://www.nationaleombudsman.nl/mogen-wij-uw-klacht-behandelen staat onder "Over welke instantie gaat uw klacht?" een element met role="combobox". Deze component is niet helemaal toegankelijk. Enkele gevonden problemen zijn hier benoemd.
Als de lijst met opties getoond wordt, wordt "Over welke instantie gaat uw klacht?" 3 keer voorgelezen. Dit komt waarschijnlijk door dat meerdere elementen dezelfde naam hebben gekregen, bijvoorbeeld via het attribuut aria-labelledby. Daarentegen mist het element met role="listbox"een naam. Voeg deze toe via aria-labelledby of aria-label.
In het element met role="listbox" staan meerdere li-elementen met role="group". In deze elementen staat steeds een strong- en een ul-element, terwijl een element met role="group" in deze context alleen option-elementen mag bevatten als directe onderliggende elementen.
De elementen met role="option" bevatten een id-attribuut met daarin spaties. Dit leidt tot verkeerde koppelingen, onder andere in het attribuut aria-activedescendant. Als een id een of meer spaties bevatten, wordt deze namelijk gezien als meerdere losse id's. Bijvoorbeeld: aria-activedescendant="a b" verwijst naar de twee id's "a" en "b".
Er kunnen meer problemen zijn. Zie pagina https://www.w3.org/WAI/ARIA/apg/patterns/combobox/ voor meer informatie, vooral onder de kop "WAI-ARIA Roles, States, and Properties".
4.1.3 Statusberichten (Niveau AA)
In content die is geïmplementeerd met opmaaktalen kunnen statusberichten door software bepaald worden met behulp van rol (role) of eigenschappen (properties), zodat hulptechnologieën de berichten aan de gebruiker kunnen presenteren zonder dat ze de focus krijgen.
Informatie over succescriterium 4.1.3 Statusberichten
Uitkomst: Voldoende
Onderbouwing van de evaluatie
Het onderzoek is uitgevoerd op basis van de evaluatiemethode van het W3C, WCAG-EM. Dit gebeurt grotendeels handmatig door een steekproef te nemen. Voor een quickscan geldt dat we slechts delen uit deze methodiek gebruiken. Ondanks alle zorgvuldigheid en ervaring van de onderzoeker kan het voorkomen dat een probleem niet gesignaleerd is. Houd er rekening mee dat in een volgend onderzoek bepaalde onderdelen anders worden beoordeeld omdat technologieën en hulpsoftware worden doorontwikkeld. Bij het handmatig onderzoek wordt gebruik gemaakt van tools.
Steekproef getoetste webpagina's
- https://www.nationaleombudsman.nl/
- https://www.nationaleombudsman.nl/contact-en-adres
- https://www.nationaleombudsman.nl/klacht-indienen/uw-klacht
- https://www.nationaleombudsman.nl/klacht-indienen/uw-gegevens
- https://www.nationaleombudsman.nl/mogen-wij-uw-klacht-behandelen
- https://www.nationaleombudsman.nl/mogen-wij-uw-klacht-behandelen/vraag-of-klacht-over-niet-overheidsinstantie
- https://www.nationaleombudsman.nl/belastingdienst
- https://www.nationaleombudsman.nl/belastingdienst/belastingaangifte
- https://www.nationaleombudsman.nl/nieuws/column/2025/vertrouwen-in-de-politie-verloren
- https://www.nationaleombudsman.nl/nieuws/videos/de-nationale-ombudsman-komt-naar-de-provincie-limburg
- https://www.nationaleombudsman.nl/publicaties
- https://www.nationaleombudsman.nl/publicaties/rapporten/2025127
- https://www.nationaleombudsman.nl/over-de-nationale-ombudsman/wie-is-de-nationale-ombudsman
- https://www.nationaleombudsman.nl/over-de-nationale-ombudsman/wie-is-de-nationale-ombudsman/nationale-ombudsman-reinier-van-zutphen
- https://www.nationaleombudsman.nl/zoeken?keys=ombudsman
- https://www.nationaleombudsman.nl/english
- https://www.nationaleombudsman.nl/english/foreign-policy
- https://www.nationaleombudsman.nl/search/3940?keys=ombudsman
- https://www.nationaleombudsman.nl/werken-bij
- https://www.nationaleombudsman.nl/werken-bij/verhalen-collegas
- https://www.nationaleombudsman.nl/werken-bij/verhalen-collegas/klachtbehandelaar-sylvana
- https://www.nationaleombudsman.nl/werken-bij/klachtbehandeling-nationale-ombudsman-hoe-werkt-dat
- https://www.nationaleombudsman.nl/professionals
- https://www.nationaleombudsman.nl/professionals/ombudsagenda/ombudsagenda-2025
- https://www.nationaleombudsman.nl/professionals/ombudsagenda/ombudsagenda-2025/toegang-tot-voorzieningen/bereiken-burgers-in
- https://www.nationaleombudsman.nl/professionals/tips-advies
- https://www.nationaleombudsman.nl/professionals/jaarverslagen-van-de-nationale-ombudsman
- https://www.nationaleombudsman.nl/404
- https://www.nationaleombudsman.nl/system/files/rapport/aanvaring-met-de-gemeente.pdf
- https://www.nationaleombudsman.nl/system/files/bijlage/20250109%20Brief%20Nationale%20ombudsman%20vuilstort%20Bonaire%2029%20september%202025.pdf
- https://www.nationaleombudsman.nl/system/files/bijlage/250606%20NO%20publieksversie%20jaarverslag%20NL_def_0.pdf
- https://www.nationaleombudsman.nl/nieuws/nieuwsbericht/2025/nationale-ombudsman-vuilstort-bonaire-onhoudbaar-acute-stop-noodzakelijk
- https://www.nationaleombudsman.nl/werken-bij/vacatures-nationale-ombudsman
- https://www.nationaleombudsman.nl/werken-bij/zoeken?keys=ombudsman
- https://www.nationaleombudsman.nl/professionals/zoeken?keys=ombudsman
Ondersteunende technieken
Webbrowsers (useragents) en andere software
Bij dit onderzoek is de volgende software gebruikt:- Edge, versie 147 (standaard)
- Firefox, versie 150
- NVDA 2024.1 in combinatie met Firefox
- VoiceOver 10 in combinatie met Safari 26.1
- PAC PDF Accessibility Checker 2026
Bronnen
-
Website Accessibility Conformance Evaluation Methodology (WCAG-EM) Overview
www.w3.org/WAI/eval/conformance (Engels) -
Web Content Accessibility Guidelines (WCAG) 2.1 (Geautoriseerde Nederlandse vertaling)
www.w3.org/Translations/WCAG21-nl -
Website Accessibility Conformance Evaluation Methodology (WCAG-EM)
www.w3.org/WAI/eval/conformance -
Web Content Accessibility Guidelines (WCAG)
www.w3.org/WAI/intro/wcag -
How to Meet WCAG 2.1 Quick Reference
www.w3.org/WAI/WCAG21/quickref/
Deze rapportage is grotendeels gemaakt met de online evaluatietool van W3C.